Non-fictie

Aandacht is als zonneschijn
Thich Nhat Nanh


Veel dingen in ons leven worden bijna gedachteloos gedaan. Vaak weet je nauwelijks dat je met iets bezig bent omdat het routinehandelingen zijn geworden en vinden we bepaald gezelschap zo vanzelfsprekend dat we ons nog nauwelijks van diegenen bewust zijn. We zien onze huisgenoten of naasten niet echt meer. We worden opgeslokt door de dagelijkse dingen en de dagen vliegen voorbij zonder dat je je echt bewust bent van waar je al die tijd mee bezig bent.
In dit mooi gebonden boekje staan 49 gatha's, dat zijn korte gedichtjes, aandachtsverzen, die je op kunt zeggen om je te helpen wat bewuster en aandachtiger te leven. Je kunt er enkele uit je hoofd leren zodat ze als het ware in je opkomen als je de handeling verricht die bij de gatha hoort.
De gatha's passen namelijk in het dagelijks leven. Na het opzeggen van de gatha ga je door met waar je mee bezig was maar dan met meer aandacht. De schrijver roept op tot zelf bedenken van gatha's bij handelingen die bij jouw leven horen.

Het boekje begint met verzen om de dag mee te beginnen.


Deze ochtend word ik wakker met een glimlach.
Vierentwintig uur liggen gloednieuw voor me open.


Dit zijn de eerste twee regels van de gatha, je kunt slechter de dag beginnen. Je leert op deze manier de dag vriendelijker en makkelijker te beginnen en je leert bijvoorbeeld te glimlachen om de vogel die je hoort, of om de zon door de gordijnen.
Dan volgen de gatha's over opstaan, over het raam open zetten, in de spiegel kijken en kijken naar de glimlach, die niet alleen door je mond gevormd moet worden maar ook in je ogen moet zitten. De gatha over de kraan opendraaien maakt je bewust waar dat water vandaan komt en dat het eigenlijk heel bijzonder is dat je altijd water tot je beschikking hebt.
Het handen wassen wordt begeleid door een gatha waarin je beseft dat water leven geeft, dat je er goed mee om moet springen. Het tanden poetsen wordt begeleid door de gatha om zuiver en met liefde te spreken. Aankleden is ook een moment van dankbaarheid.  'Moge iedereen genoeg hebben om aan te doen' is bijvoorbeeld de slotregel van de gatha over dit onderwerp. Bij elke gatha wordt iets verteld over het waarom en waar de gatha je op wijst, waardoor je bewuster van je handelingen wordt.


In de volgende serie worden gatha's voor meditatie gegeven met uitleg erbij. Zoals bijvoorbeeld waarom er vaak een bel gebruikt wordt en wat de betekenis van die bel is. Daarna volgen gatha's over de houding tijdens de meditatie, - de lotushouding mag maar belangrijker is dat jij je er comfortabel bij voelt dus zitten op een stoel is ook prima - en wordt verteld waarom er vaak een kaars en wierook aangestoken wordt en welke gatha's daarbij opgezegd worden.
Natuurlijk is er ook aandacht voor de ademhaling. Een goede ademhaling is erg belangrijk tijdens een meditatie. Ook hier is weer een korte gatha voor gemaakt.
Daarna volgen series gatha's  voor het eten in aandacht en gatha's  voor andere dagelijkse dingen zoals tuinieren, groente schoonmaken, bloemen schikken, autorijden telefoneren, de televisie aanzetten... "De geest is een tv met wel duizend kanalen. Ik kies een wereld met vrede en rust [...]" enz.

De gebruikte taal is soms voor een westerling die niet gewend is aan de oosterse denkwijze mogelijk wat ondoorzichtig of onbegrijpelijk. Maar als je de uitleg bij de gatha's leest worden veel dingen helderder. Die uitleg is interessant en geeft inzicht.
Vaak wordt door mensen die onbekend zijn met boeddhisme, mediteren en/of bewust leven, een beetje lacherig gedaan over dat 'zweverige' gedoe. En ik moet bekennen dat ik aanvankelijk ook een beetje moest giechelen om bijvoorbeeld de gatha over de afwas.
Toch groeit tijdens het lezen van dit boekje wel het besef dat je inderdaad veel dingen op de 'automatische piloot stand' doet. Soms moet je later diep nadenken om je te kunnen herinneren wat je die dag gedaan hebt. Ook ben je zo gewend aan je leefomgeving dat je die nauwelijks meer ziet.
Zelf woon ik bijvoorbeeld in een duingebied en iemand zei eens tegen me: "Die weg naar zee is zo saai." Dat verbaasde me enorm omdat ik hem elke keer zo verrassend anders vind. Maar toen herinnerde ik me weer de eerste keer dat ik door de straten van mijn huidige woonplaats fietste en vol plezier en bewondering keek naar de mooie oude huizen en straatjes, iets wat ik nu niet meer zie tenzij ik weer eens met aandacht kijk.
Dit boekje maakt je weer bewust van je omgeving, van de mensen om je heen en het wonder van het leven zelf.

Thich Nhat Hanh (1926) werd op jonge leeftijd boeddhistsich monnik in een zenklooster in Midden-Vietnam. Tijdens de Vietnamoorlog zette hij zich onvermoeibaar in voor de vrede, iets waarvoor hij volgens Martin Luther King de Nobelprijs verdiende.

ISBN 9789025902131 Hardcover 110 pagina's Uitgeverij Ten Have november 2012

© Dettie, 23 september 2013

Lees de reacties op het forum en/of reageer, klik HIER